ความสามารถเป็น ตัวเราที่ดียิ่งกว่าในเวลานี้ ทดลองมองดูไปที่โต๊ะทำงาน ทดลองดูดีๆพวกเราจะมองเห็นคนนั่งอยู่นั่น ดูจากไกลๆจะมีความคิดเห็นว่ารูปพรรณสัณฐานเหมือนพวกเรา แต่ว่าหากมองดูเข้าไปใกล้ๆจะมีความเห็นว่าคนๆนั้นดูดีกว่า มองมีสุขภาพร่างกายที่สมบูรณ์แข็งแรงกว่า คนๆนั้นคิดและก็ทำราวพวกเรา แต่ว่ามองเป็นคนตั้งใจตั้งอกตั้งใจทำงานมากกว่า และก็ผู้ที่นั่งอยู่ที่ตรงนั้น ก็คือตัวเราที่ดีมากยิ่งกว่าเวลานี้
พวกเราพึ่งอ่านหนังสือจบ Maximize your potential เป็นหนังสือที่เกี่ยวกับประสิทธิภาพของพวกเรา สมรรถนะเป็นความรู้ความเข้าใจที่พวกเรามีได้ เป็นตัวเราที่ดียิ่งกว่าตอนนี้ ในหนังสือมีแนวความคิดหลายๆอย่างที่น่าดึงดูด แต่ว่าพวกเราจะเสนอแนะให้รู้จักเพียงแค่ 4 อย่าง ที่พวกเรามีความคิดว่าสำคัญ
Permanent Beta
บริษัทเทคโนโลยีสารสนเทศชอบใช้คำว่า Beta สำหรับโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ปลดปล่อยให้ใช้งานก่อนจะออกเวอร์ชันจริง เพื่อพูดว่าเป็นโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ยังทำไม่เสร็จแล้วก็ยังจำเป็นต้องเปลี่ยนแปลงอีก เช่น Gmail ที่เปิดตัวออกมาให้ใช้งานได้ตั้งแต่ปี 2004 แล้วก็ยังคงเป็น Beta จนถึงปี 2009 ภายหลังที่คนนับล้านได้ทดลองใช้งาน เช่ารถ
Jeff Bezos ผู้จัดตั้งแล้วก็ CEO ของบริษัท Amazon ชอบเขียนคำว่า It’s still Day 1 ลงท้ายในรายงานรายปีที่ส่งให้ผู้ถือหุ้น เพื่อย้ำให้นักอ่านรู้ดีว่าพวกเรายังพึ่งเริ่ม เพื่อย้ำเตือนว่าให้ระวังแล้วก็เอาใจใส่อยู่เป็นประจำ ซึ่งก็หมายความว่า Amazon จะไม่หยุดอยู่เพียงเท่านี้ แต่ว่ามันยังพึ่งเริ่ม มันยังคงเป็น Day 1
ตัวเราก็สิ่งเดียวกัน ในวันแล้ววันเล่าพวกเราได้โอกาสที่จะทำความเข้าใจ ได้ทำเพิ่มมากขึ้น ได้รับไม่ถูกถูกใจเยอะขึ้นเรื่อยๆ ได้เติบโตเยอะขึ้น หากพวกเราประพฤติตนให้เป็น Beta อยู่เป็นประจำ มันจะมีผลให้พวกเรารู้ดีว่าพวกเรายังมีบั๊ก และก็ยังมีอีกหลายๆอย่างที่พวกเราจะต้องปรับแก้ มันจะมีผลให้พวกเราปรับนิสัยแล้วก็เปลี่ยนอยู่ตลอด ตลอดชาติของพวกเราที่จะจำเป็นต้องอุทิศให้กับการพัฒนาตัวเอง รวมทั้งเมื่อพวกเราเป็นผู้ที่ดียิ่งขึ้น พวกเราก็จะมีส่วนช่วยทำให้คนบริเวณตัวเราดียิ่งขึ้น ทำให้สังคมดียิ่งขึ้นได้
The measure of intelligence is the ability to change.—Albert Einstein
คำชมเชย
Carol Dweck ผู้แต่งหนังสือ Mindset ได้ศึกษาเล่าเรียนผลพวงของคำกล่าวชมเชยที่มีต่อเด็ก ที่จะส่งผลให้เกิดความเลื่อมใสว่าเค้าทำเป็นหรือทำไม่ได้ ในขณะที่จำเป็นต้องพบกับความเหนื่อยยาก เค้าให้ผู้เรียนที่มีความรู้และความเข้าใจเท่าเทียมกัน เริ่มทำข้อสอบชุดแรก ซึ่งคือปัญหาที่ออกจะง่าย จากนั้นเด็กๆจะได้รับคำยกย่องที่ทำข้อสอบได้ดิบได้ดี เด็กนักเรียนกรุ๊ปแรกได้รับคำยกยอว่าเป็นคนเฉลี่ยวฉลาด มีพรสวรรค์ ส่วนกรุ๊ปลำดับที่สองได้รับคำชมเชยว่ามีความอุตสาหะ ตั้งมั่นเตรียมตัวก่อนทำข้อสอบ
จากนั้นเค้าให้เด็กๆทำข้อสอบชุดลำดับที่สอง ซึ่งคือปัญหาที่ยากกว่าชุดแรกมากมาย แทบไม่มีผู้ใดทำเป็นเลย รวมทั้งต่อจากนั้นบอกเด็กทุกคนว่าทำผลงานได้ห่วยกว่าเดิมมากมายๆแล้วก็ในที่สุดให้เด็กๆทำข้อสอบชุดลำดับที่สาม ซึ่งคือปัญหาที่ง่ายเท่าๆกับชุดแรก เพื่อมองว่าความล้มเหลว มันจะทำให้เกิดผลกระทบต่อเด็กๆอย่างไรบ้าง
เค้าพบว่าเด็กกรุ๊ปที่เคยได้รับคำยกยอว่าเป็นคนเฉลี่ยวฉลาด ทำสกอร์ในข้อสอบชุดท้ายที่สุดได้ลดลง น้อยกว่าข้อสอบชุดแรกโดยประมาณ 25% เมื่อพบเจอปัญหายากๆเด็กกลุ่มนี้ชอบโทษว่าตนเองไม่มีความสามารถ มีผลทำให้เด็กเกลียดชังจัดการกับปัญหารวมทั้งเลิกล้มกล้วยๆ
ส่วนเด็กกรุ๊ปที่เคยได้รับคำยกยอว่ามีความอุตสาหะ สามารถทำแต้มได้ดีมากยิ่งกว่าข้อสอบชุดแรกราว 25% เมื่อประสบปัญหายากๆเด็กกลุ่มนี้จะโทษว่าตนเองมิได้พากเพียรมากพอ มีผลทำให้เด็กตั้งอกตั้งใจแล้วก็ใช้เวลามากขึ้นเรื่อยๆสำหรับในการทำแบบสอบชุดในที่สุด นอกนั้นยังพบว่าเด็กๆถูกใจการแก้ไขปัญหาด้วย
พวกเราจะมองเห็นได้ว่าคำชื่นชมเป็นเรื่องสำคัญที่ต้องระมัดระวัง เด็กที่บิดามารดาหรืออาจารย์ ดูว่าเป็นคนฉลาดหลักแหลม เมื่อจำเป็นต้องพบกับปัญหายากๆมันจะก่อให้เด็กสงสัยในความฉลาดของตน และก็ทำให้เสียความเชื่อมั่น ทำให้เด็กส่งผลการศึกษาเล่าเรียนที่ห่วยแตกลง
ถ้าเกิดพวกเราคิดว่าความสามารถหรือความรู้ความเข้าใจเป็นสิ่งที่ประจำตัวมาแต่ว่ากำเนิด มันจะก่อให้พวกเรามั่นใจว่าพวกเราไม่อาจจะเปลี่ยนมันได้ หากพวกเราเห็นว่าตัวเราเป็นคนเก่ง มันจะไม่ดีขณะที่พวกเราจำต้องเผชิญปัญหาที่ยากๆด้วยเหตุว่ามันจะมีผลให้พวกเราสงสัยในความรู้ความเข้าใจของตนเอง ในที่สุดทัศนคติแบบคงที่มันจะก่อให้พวกเรารู้สึกว่าพวกเราไม่เก่งจริง มันจะก่อให้พวกเรากลุ้มอกกลุ้มใจ และก็ความรู้สึกไม่ค่อยสบายใจโน่นแหล่ะที่จะทำให้พวกเราล้มเหลวได้
ด้วยเหตุนั้นพวกเราจำเป็นที่จะต้องเปลี่ยนแปลงทัศนคติใหม่ เห็นว่าตัวเราดียิ่งขึ้นได้ วันนี้พวกเราทำเป็นดีมากกว่าเมื่อวานนี้ ดียิ่งกว่าเดือนที่ผ่านมา ดีมากยิ่งกว่าปีที่ผ่านมา ทัศนคติแบบเติบโตมันจะมีผลให้พวกเรามองเห็นความเจริญ มันจะเป็นเกราะคุ้มครองให้พวกเราในช่วงเวลาที่พวกเราทำผิดพลาด ด้วยเหตุว่าพวกเราทำความเข้าใจจากความบกพร่องได้ เมื่อพวกเราจำเป็นต้องพบกับความเหนื่อยยาก พวกเราก็ยังมีแรงผลักดันที่จะทำต่อไป พวกเราจะพบว่างานมันน่าดึงดูดและก็สนุกสนานที่ได้จัดการกับปัญหา มันจะก่อให้พวกเราไม่เครียดไม่กลุ้มใจ ทำให้พวกเรามีความคิดประดิษฐ์ ทำให้พวกเรารำลึกได้ว่า นี่แหล่ะเป็นเหตุผลของการมีชีวิต
การเสี่ยง
การเสี่ยงเป็น สิ่งที่พวกเราไม่เคยรู้ ที่พวกเราทราบ อาทิเช่น พวกเราจะไปคอยรับเพื่อนฝูงที่ท่าอากาศยาน หากเรือบินดีเลย์หลายชั่วโมงโน่นเป็นการเสี่ยง แม้กระนั้นพวกเรารู้เรื่องราวและเหตุการณ์ล่วงหน้าอยู่แล้วว่าเรือบินมันบางครั้งอาจจะดีเลย์ได้ เพราะฉะนั้นพวกเราก็เลยคิดแผนรองรับได้สมควร
ความไม่เที่ยงเป็น สิ่งที่พวกเราไม่ทราบ ที่พวกเราไม่รู้เรื่อง ดังเช่นว่า พวกเราบางครั้งอาจจะไปรับสหายที่ท่าอากาศยานไม่ทันเพราะว่าเกิดอุบัติเหตุ ไม่มีผู้ใดทายเรื่องราวล่วงหน้าอย่างเที่ยงตรงจากสมัยก่อนได้ พวกเราก็เลยจำต้องพบกับความไม่เที่ยงของเหตุ
การเสี่ยงเป็น ความไม่เที่ยงของผลหลายๆอย่างที่มันเกิดขึ้นได้ ที่มันไม่ถูกไปจากความมุ่งมาดของพวกเรา ที่มันทำความเสียหายหรือกระตุ้นให้เกิดการสิ้นไป
ความไม่เที่ยง ทำให้เกิดเรื่องยากที่จะทราบว่า งานนี้พวกเราจะบรรลุผลสำเร็จหรือเปล่า แม้กระนั้นพวกเรารู้ดีว่าพวกเราจำเป็นต้องเพียรพยายามถัดไป ยิ่งพวกเราทำเยอะแค่ไหน มันก็จะเป็นไปได้มากขึ้นที่จะเสร็จ
You miss 100% of the shots you don’t take. —Wayne Gretzky
Pablo Picasso ตลอดชาติสร้างผลงานออกมาเยอะมาก ทำให้ส่งผลงานปกติจำนวนไม่น้อยถูกเก็บไว้ตามสถานที่ต่างๆเค้าไม่เคยทราบหรอกว่าผลงานชิ้นไหนที่มันจะเป็นที่นิยม หรือสำเร็จงานที่ยิ่งใหญ่ แต่ว่าสิ่งที่เค้าทำเป็น ทำแล้วทำอีก สร้างผลงานออกมาเรื่อยแต่ละครั้งก็ดังการทอยลูกเต๋า
ถ้าเกิดพวกเราจำเป็นต้องลงทุนทำหลายๆอย่าง เพื่อหวังว่าจะบรรลุเป้าหมาย พวกเราก็ไม่สมควรลงทุนทุ่มกระทั่งหมดตัว เพราะเหตุว่าถ้าเกิดสิ่งนั้นล้มเหลว พวกเราก็จะสูญเสียและไม่สามารถลงทุนกับสิ่งอื่นได้อีก
ในโลกที่พวกเราไม่บางทีอาจคาดการณ์สถานะการณ์ที่จะเกิดขึ้นได้ ทำให้พวกเราไม่ทราบว่ากลยุทธ์หรือยุทธวิธีไหนที่เหมาะสมที่สุด ทำให้ไม่เคยรู้ว่าจะไปทางไหนเหมาะสมที่สุด สิ่งที่พวกเราทำเป็นเป็นทดลองทำไปเรื่อยทดลองทางใหม่ๆแม้กระนั้นพวกเราก็ต้องระมัดระวังไม่เอาตลอดตัวไปเสี่ยง กระทั่งพวกเราจะแน่ใจว่ามันจะไปได้สวย
The enemy of creation is not uncertainty, it’s inertia.
ข้อผิดพลาด
เมื่อกล่าวถึงการเสี่ยง พวกเราชอบคิดถึงความบกพร่อง และก็มันก็ทำให้พวกเรากลัว ไม่กล้าที่จะลงมือกระทำ ทำให้พวกเราต้องการหลีกลี้ไปให้ไกลจากการเสี่ยง
เพราะอะไรพวกเราถึงกลัวข้อผิดพลาด? เพราะเหตุไรพวกเราถึงท้อใจแล้วก็เลิกกลางทาง?
ถ้าหากว่าพวกเรามองดูด้านดีของการเสี่ยง พวกเราจะมองเห็นจังหวะที่พวกเราจะได้ลงมือกระทำ ได้ทำความเข้าใจ ได้เติบโต เตรียมความพร้อมต่อกรกับปัญหาหรือความท้าในในอนาคต
งานค้นคว้าวิจัยทำให้พวกเราพบว่า ยิ่งพวกเรากลัวที่จะทำผิดพลาด พวกเราก็จะยิ่งล้มเหลว ยิ่งหนักใจว่าพวกเราจะแพ้ มันก็จะยิ่งทำให้พวกเราได้โอกาสชนะลดลง
พวกเราหมกมุ่นอยู่กับความไม่ประสบผลสำเร็จเยอะเกินไป ความพอใจจากการบรรลุผลมันอยู่กับพวกเราเพียงแต่ชั่วครั้งคราว แต่ว่าความเศร้าใจจากการทำความผิดพลาดมันจะอยู่กับพวกเราเป็นเวลานานมากกว่า พวกเรารู้สึกอับอาย พวกเราให้ความใส่ใจกับข้อคิดเห็นของผู้อื่นที่มีต่อพวกเรามากเกินความจำเป็น
ข้อผิดพลาดทำให้พวกเราเศร้าใจ แม้กระนั้นพวกเราก็ปล่อยวางมันได้ ยิ่งกว่านั้นพวกเรายังทำความเข้าใจจากข้อผิดพลาดได้ แต่ว่าความรู้สึกเศร้าใจที่มิได้ทำ เสียดายที่พวกเราไม่ยินยอมเสี่ยง ขณะที่พวกเราย้อนกลับไปนึกถึงมัน มันจะมีผลให้พวกเราเป็นทุกข์เป็นร้อน รวมทั้งมันจะส่งผลกับพวกเรานานมากกว่า
ความย้อนคัดค้านของการเสี่ยงก็เลยเกิดขึ้น การเสี่ยงทำให้พวกเราไม่ได้อยากเปลี่ยนแปลงแนวทางหรือเปลี่ยนเส้นทาง ทำให้พวกเราจำเป็นต้องใช้แนวทางเดิมๆไปตามทางเดิมๆปฏิบัติตามคนอื่นอยู่ภายในเขตพื้นที่ที่พวกเราพอใจ พวกเราบากบั่นอยู่ภายในเขตพื้นที่ที่ไม่ทำให้พวกเราจะต้องเศร้าใจ แม้กระนั้นในที่สุดพวกเราก็ยังเศร้าใจที่พวกเราไม่กล้าเสี่ยงลงมือกระทำ
ภายหลังที่พวกเราได้ตกลงใจ พวกเราจำต้องเพียรพยายามอย่างเต็มเปี่ยม ใช้ความรู้ทั้งหมดที่มี เพื่อทำให้เสร็จ เพื่อทำให้การตัดสินใจคราวนั้น เป็นสิ่งที่ถูก
การเสี่ยงที่เกิดขึ้น มันมิได้เกี่ยวกับความเป็นความตาย ส่วนมากพวกเราจะห่วงเรื่องเงิน เกียรติศักดิ์ หรือ Ego ของพวกเรา ความไม่เที่ยงที่มากขึ้น มันยิ่งส่งผลให้เกิดการสิ้นไปจากการที่พวกเราไม่ยินยอมตกลงใจลงมือกระทำ ด้วยเหตุนี้พวกเราจะต้องรู้จักเห็นด้วยการเสี่ยง แล้วก็ยกโทษในข้อผิดพลาดของตน
ข้อผิดพลาดเป็นสิ่งที่เลี่ยงมิได้ สิ่งจำเป็นมิได้อยู่ที่การหลบลูกปืนได้ทุกนัดหมาย แม้กระนั้นอยู่ที่การดูแลและรักษารอยแผลให้หายกลับมาได้เร็ว คิดแผนเตรียมรับมือข้อผิดพลาด ยืดหยุ่นราวกับยาง อย่าแข็งเสมือนคอนกรีต ด้วยเหตุว่าตอนที่ข้อผิดพลาดเกิดขึ้น ยางมันจะซึมซับผลพวง มันจะซึมซับพลังงานแล้วกระดอนคืนมา จากผลพวงมันจะเปลี่ยนแปลงให้เปลี่ยนเป็นช่องทางในครั้งถัดมาได้
สรุป
ในหนังสือ Maximize your potential ยังมีแนวความคิดสำคัญหลายชนิดที่พวกเรามิได้พรีเซนเทชั่นในบทความ อย่างเช่น การผลิตความข้องเกี่ยว การผลิตนิสัยอ้อนวอนจากผู้อื่นเพราะว่าไม่มีผู้ใดอยู่ตัวผู้เดียว การวิจัยทำให้พวกเราทราบว่า ยิ่งพวกเราถาม ยิ่งพวกเราขอร้องจากคนไหนกันแน่ คนนั้นก็จะคิดว่าพวกเรามีความรู้และมีความเข้าใจที่รู้จักถามและก็วิงวอนจากผู้อื่น มิได้ทำให้เค้าเห็นว่าพวกเราไม่มีความสามารถอะไร
พวกเราจะใช้ความรู้ได้เต็มประสิทธิภาพหรือมากยิ่งกว่าที่พวกเราคิด ถ้าหากพวกเราหาจังหวะ ปรับปรุงตัวเอง ผูกมิตร แล้วก็รู้จักสารภาพการเสี่ยง

ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น